ग्रीष्मावरसमाद्वुञ्

4-3-49 ग्रीष्मावरसमात् वुञ् प्रत्ययः परः च आद्युदात्तः च तद्धिताः समर्थानां प्रथमात् वा प्राक् दीव्यतः अण् तत्र कालात् देयम् ऋणे

Sampurna sutra

Up

Neelesh Sanskrit Brief

Up

Kashika

Up

ग्रीष्मावरसमशब्दाभ्यां वुञ् प्रत्ययो भवति देयमृणम् इत्येतस्मिन्नर्थे। अण्ठञोरपवादः। ग्रीष्मे देयमृणं ग्रैष्मकम्। आवरसमकम्। प्रत्ययान्तरकरणं वृद्ध्यर्थम्। समाशब्दो वर्षपर्यायः॥

Siddhanta Kaumudi

Up

ग्रीष्मे देयमृणं ग्रैष्मकम् । आवसरसमकम् ॥

Laghu Siddhanta Kaumudi

Up

Neelesh Sanskrit Detailed

Up

Balamanorama

Up

<<ग्रीष्मावरसमाद्वुञ्>> - ग्रीष्मावरसमाद्वुञ् । समाशब्दो वत्सरे नित्यस्त्रीलिङ्गबहुवचनः । ग्रीष्म अवरसमा अनयोः समाहारद्वन्द्वात्पञ्चमी । तत्र देयमृणमित्यर्थे आभ्यां वुञित्यर्थः । आवरसमकमिति । अवरासु समासु देयमृणमित्यर्थः । 'तद्धितार्थ' इति समासः ।

Padamanjari

Up

अवरसममिति विशेषणसमासः । न चावरशब्दो दिग्वाची, येन'दिक्सङ्ख्ये संज्ञायाम्' इति नियमात्समासो न स्यात् । आवरसमकमिति । आगामिनां संवत्सराणामाद्यवत्सरे देयमित्यर्थः । अपर आह - अतीते वत्सरे देयं यदद्यापि न दतं तदावरसमकमिति ॥